Pracowałeś w Szwajcarii i pobierasz już szwajcarską emeryturę AHV? A może jesteś tuż przed emeryturą i planujesz pracować dłużej? Od 1 stycznia 2024 roku obowiązuje nowe prawo, które może realnie podnieść Twoją emeryturę w Szwajcarii – nawet dożywotnio. I to także wtedy, gdy po latach wrócisz do Polski. W tym poradniku wyjaśnimy Ci, kto może skorzystać z nowych przepisów AHV, na czym polega jednorazowe przeliczenie emerytury i jak realnie zwiększyć swoją szwajcarską emeryturę.
Co zmieniło się od 1 stycznia 2024 roku?
Nowe przepisy AHV wprowadziły możliwość jednorazowego przeliczenia emerytury po osiągnięciu wieku emerytalnego. Dotyczy to zarówno kobiet, jak i mężczyzn. Jeśli po osiągnięciu wieku referencyjnego nadal pracujesz i odprowadzasz składki AHV, możesz doliczyć te lata do emerytury, którą już otrzymujesz.
Wcześniej sytuacja wyglądała zupełnie inaczej. Osoba, która w wieku 65 lat dostała decyzję o emeryturze, mogła pracować dalej nawet do 70. roku życia. Nadal płaciła składki AHV, ale emerytura nie rosła ani o jednego franka. Wysokość świadczenia była „zamrożona” na zawsze.
To się zmieniło. Nowe prawo AHV 21 daje Ci realną korzyść finansową.
Na czym polega ponowne przeliczenie emerytury AHV?
Jeżeli po osiągnięciu wieku emerytalnego uzyskujesz dochód, od którego odprowadzane są składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe AHV, możesz raz w życiu złożyć wniosek o ponowne przeliczenie emerytury. Urząd bierze wtedy pod uwagę dochody i – w określonych sytuacjach – także dodatkowe lata składkowe aż do maksymalnie 70. roku życia.
Przeliczenie działa tylko na przyszłość. Nie ma wyrównania wstecz. Oznacza to, że wyższa emerytura obowiązuje od momentu zatwierdzenia wniosku aż do końca życia.
Wysokość emerytury po przeliczeniu nie może przekroczyć maksymalnej emerytury przewidzianej dla danej skali AHV, ale w praktyce wzrost rzędu 100–200 CHF miesięcznie jest jak najbardziej realny.
Kto może skorzystać z nowych przepisów?
Z rozwiązania mogą skorzystać osoby, które osiągnęły wiek emerytalny i nadal pracowały w Szwajcarii. Dotyczy to także tych, którzy wiek emerytalny osiągnęli przed 1 stycznia 2024 roku, o ile w tym dniu nie mieli jeszcze ukończonych 70 lat.
Wiek referencyjny wynosi obecnie 65 lat. Dla kobiet urodzonych do 31 grudnia 1963 roku obowiązują jeszcze okresy przejściowe związane z reformą AHV 21.
Pełna i niepełna emerytura – co to zmienia
Jeżeli w momencie przejścia na emeryturę miałeś pełny staż składkowy, czyli tzw. pełną rentę (AHV-Vollrente), nadal możesz złożyć wniosek o przeliczenie. W takim przypadku urząd dolicza wyłącznie dochody uzyskane po wieku emerytalnym. Emerytura może wzrosnąć, ale nie przekroczy maksymalnej stawki AHV.
Jeżeli natomiast miałeś braki w latach składkowych i pobierałeś emeryturę częściową (AHV-Teilrente), nowe przepisy są jeszcze korzystniejsze. Pod pewnymi warunkami możesz bowiem uzupełnić brakujące lata składkowe pracą po wieku emerytalnym.
Warunki doliczenia lat składkowych po wieku emerytalnym
Aby rok pracy po wieku emerytalnym został zaliczony jako pełny rok składkowy, muszą być spełnione dwa warunki jednocześnie. Po pierwsze, roczny dochód musi wynosić co najmniej 40 procent Twojego średniego dochodu z momentu przejścia na emeryturę. Po drugie, zapłacona składka AHV musi osiągnąć co najmniej roczną składkę minimalną.
Nawet jeśli nie spełnisz obu warunków, dochody, od których zapłaciłeś składki, i tak mogą podnieść wysokość emerytury. Różnica polega na tym, że nie zawsze uda się doliczyć pełne lata składkowe.
Jednak dla wielu osób, które planują powrót do Polski, nawet 100 – 200 CHF więcej miesięcznie oznacza znaczną poprawę budżetu domowego.
Kiedy i gdzie złożyć wniosek?
Wniosek o przeliczenie emerytury możesz złożyć tylko raz. Najpóźniej do ukończenia 70. roku życia. Składasz go w tej samej kasie wyrównawczej AHV, która wypłaca Ci emeryturę. Najlepiej zrobić to około trzy do czterech miesięcy przed planowaną datą przeliczenia.
Nowa emerytura obowiązuje od miesiąca następującego po złożeniu wniosku. Przeliczenie nie działa wstecz.
Ważne informacje dla małżeństw i spadkobierców
Dochody uzyskane po wieku emerytalnym nie są już dzielone między małżonków. Jednocześnie urząd ponownie sprawdza limit łącznej emerytury małżeńskiej, który nie może przekroczyć 150 procent maksymalnej emerytury AHV.
Jeżeli osoba uprawniona do emerytury zmarła, a po niej wypłacana jest renta rodzinna, bliscy również mogą złożyć wniosek o przeliczenie – o ile nie został on złożony wcześniej.
Dlaczego warto się tym zająć teraz
Nowe prawo AHV to jedna z największych zmian dla emerytów w Szwajcarii od lat. Problem w tym, że niewiele osób wie, że w ogóle ma takie prawo. Jeszcze mniej osób potrafi samodzielnie sprawdzić, czy spełnia wszystkie warunki i jak poprawnie przejść przez formalności.
Chcesz sprawdzić, czy możesz zwiększyć swoją szwajcarską emeryturę AHV?
Pracowałeś w Szwajcarii po osiągnięciu wieku emerytalnego? Pobierasz już emeryturę lub planujesz powrót do Polski? Skontaktuj się z nami.
Sprawdzimy Twoją sytuację, ocenimy szanse na podwyższenie emerytury i przejmiemy za Ciebie wszystkie formalności w Szwajcarii. Dzięki temu nie stracisz pieniędzy, które Ci się należą.
+41 78 741 77 73
